Kina po rrit përpjekjet për të trajtuar koronavirusin e ri që mendohet se ka origjinën në një treg ushqimesh deti në Wuhan. Të paktën 42 persona kanë vdekur si pasojë e virusit. 1,372 raste janë raportuar që nga e shtuna, shumica në qytetet kineze dhe qytetet në shtetet fqinje.
7 gjërat që duhet t’i dini për koronavirusin
Çfarë është koronavirusi?
Sipas Organizatës Botërore të Shëndetit (OBSH), koronaviruset janë një familje e viruseve që shkaktojnë sëmundje duke filluar nga të ftohtit e zakonshëm deri tek sëmundjet më të rënda siç janë Sindroma e frymëmarrjes në Lindjen e Mesme (MERS) dhe koronavirusi i rëndë i lidhur me sindromën e frymëmarrjes (SARS). Këto viruse u transmetuan fillimisht midis kafshëve dhe njerëzve. SARS, për shembull, besohej se ishte transferuar nga macet, ndërsa MERS “udhëtonte” nga një lloj deveje tek njerëzit.
Disa koronaviruse të njohura po qarkullojnë te kafshët që nuk kanë infektuar ende njerëzit. Emri koronavirus vjen nga fjala latine corona, që do të thotë kurorë ose halo. Nën një mikroskop elektronik, imazhi i virusit kujton një koronë diellore.
Një koronavirus i ri, i identifikuar nga autoritetet kineze më 7 janar dhe aktualisht i quajtur 2019-nCoV, është një lloj i ri që nuk ishte identifikuar më parë tek njerëzit. Dihet pak për këtë, megjithëse transmetimi njeri-tek-njeri është konfirmuar.
Cilat janë simptomat?
Sipas OBSH, shenjat e infeksionit përfshijnë ethe, kollë, gulçim dhe vështirësi në frymëmarrje. Në raste më të rënda, mund të çojë në pneumoni, sindromë të rëndë akute të frymëmarrjes, dhimbje të veshkave dhe madje edhe vdekje. Periudha e inkubacionit të koronavirusit mbetet e panjohur. Disa burime thonë se mund të jetë ndërmjet 10 deri në 14 ditë.
Sa vdekjeprurës është koronavirusi?
Disa ekspertë thonë se mund të mos jetë aq vdekjeprurëse sa llojet e tjera të koronavirusit siç është SARS, i cili vrau gati 800 njerëz në të gjithë botën gjatë një shpërthimi në vitet 2002-2003 që gjithashtu kishte origjinën nga Kina. MERS, e cila nuk u përhap aq gjerësisht, ishte më vdekjeprurëse, duke vrarë një të tretën e atyre që infektuan.
Ku janë raportuar rastet?
Shumica e rasteve janë raportuar në Kinë. Të paktën 42 njerëz janë vrarë dhe ka pasur të paktën 1,372 raste të konfirmuara të raportuara në territorin e Kinës që nga 25 janari. Virusi është përhapur në shumë vende aziatike, si dhe në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara.
Çfarë po bëhet për të ndaluar përhapjen e saj?
Ende nuk ka vaksinë për virusin e ri.
Autoritetet kineze mbyllën në mënyrë efektive qytetin Wuhan të enjten, duke pezulluar fluturimet dhe trenat jashtë qytetit dhe duke u thënë banorëve që ata nuk mund të largoheshin pa ndonjë arsye të veçantë. Ky veprim kishte për qëllim “të përmbante me vendosmëri vrullin e përhapjes së epidemisë” dhe mbrojtjen e jetës, tha qendra speciale e komandës së qytetit qendror kundër virusit, sipas transmetuesit shtetëror CCTV.
Më shumë se një duzinë qytete të tjera kineze kanë miratuar kufizime të transportit, duke prekur 56 milion njerëz. Aeroportet në të gjithë botën kanë prezantuar masa shqyrtimi dhe disa vende po punojnë për evakuimin e qytetarëve të tyre nga Wuhan.
Nga e ka origjinën virusi?
Autoritetet shëndetësore kineze ende po përpiqen të përcaktojnë origjinën e virusit, për të cilin ata thonë se erdhën nga një treg ushqimesh deti në Wuhan, ku edhe “jeta e egër” tregtohej në mënyrë të paligjshme, shkruan “Telegrafi”. OBSH gjithashtu thotë se një burim shtazor duket se ka shumë të ngjarë të jetë burimi kryesor i shpërthimit. Gjarpërinjtë mund të jenë burimi i virusit të zbuluar rishtazi, sipas shkencëtarëve kinezë.
A është kjo një emergjencë globale?
Përhapja nuk përbën ende një emergjencë globale, ka thënë OBSH, duke i kërkuar Kinës të mbajë bllokimin e saj “të shkurtër”. “Kjo është një emergjencë në Kinë, por ky rast ende nuk është bërë një emergjencë globale shëndetësore”, tha shefi i OBSH-së Tedros Adhanom Ghebreyesus para gazetarëve.
