Arkeologët në Spanjë kanë hasur në një zbulim të rrallë që mund të ndryshojë përgjithmonë njohuritë tona për historinë njerëzore – dhe veçanërisht praninë dhe evolucionin e qytetërimit njerëzor në Evropë.
Siç raporton Independent, ata zbuluan një nga pikturat më të vjetra shkëmbore, e cila vlerësohet të jetë bërë nga njerëzit më shumë se 200,000 vjet më parë.
Studiuesit raportuan zbulimin e një dizajni të thjeshtë grafik në formën e një “X” në një bllok guri gjatë një gërmimi arkeologjik në vendin Coto Correa në zonën Las Chapas, Marbella, në Spanjën jugore.
Gërmimet e mëparshme në dhe përreth zonës kishin zbuluar disa nga veglat më të vjetra prej guri të gjetura në Evropë, që datojnë në epokën e Paleolitit të Hershëm, ndërsa gërmimet e mëvonshme në Marbella kanë gjetur shumë vegla dhe gdhendje të hershme prej guri – si një shtyllë gjigante guri e zbuluar në vitin 2022, e njohur në Spanjë dhe e paprecedentë në provincën e Malaga-s”, thonë studiuesit.
Ajo që ndryshon me këtë zbulim të fundit është se – nëse vërtetohen llogaritjet e studiuesve – ato mund të jenë gdhendjet më të vjetra të njohura të bëra nga njerëzit.
Deri më tani, veglat më të vjetra të njohura prej guri datojnë midis 1.500.000 dhe 100.000 pes, duke konfirmuar praninë e njerëzve parahistorikë në zonën e Marbella gjatë periudhës kur njerëzit modernë filluan të migrojnë nga Afrika. Ndërkohë, pikturat më të vjetra të shpellave datojnë 100,000 vjet më parë.
Megjithatë, analizat e hershme të bllokut gjigant të gurit sugjerojnë se gdhendjet mund të jenë rreth 200,000 vjet të vjetra, me gjasë që paraprijnë artin më të vjetër të shpellave të njohura prej 100,000 vjetësh.
“Ky gur unik, i cili përmban një sërë paraqitjesh grafike të origjinës njerëzore, mund të jetë 100,000 vjet më i vjetër se përshkrimet më të vjetra të artit të shpellave,” tha Këshilli i Qytetit Marbella në një deklaratë. Shkencëtarët po kryejnë vlerësime të mëtejshme për të konfirmuar datimin e gurit dhe skulpturës.
“Teknikat e aplikuara për datimin absolut konsistojnë në analizën e kuarcit të mostrave të ndryshme të sedimentit, të cilat do të lejojnë datimin e saktë të mostrave,” tha këshilli i qytetit.
Studiuesit gjithashtu shpresojnë të kryejnë një skanim 3D me rezolucion të lartë të shkëmbit për të marrë një përbërje virtuale të të gjithë sinjalit.
“Kjo do të lejojë që e gjithë sipërfaqja të studiohet në detajet më të mëdha të mundshme, duke lejuar identifikimin e shenjave të punës dhe elementeve grafike”, tha Këshilli Bashkiak i Marbella-s.
Njerëzit e Epokës së Gurit që bënë këto shenja ka të ngjarë të ishin pjesë e një vale të hershme migrantësh njerëzorë që u larguan nga Afrika dhe mbërritën në Evropë, dyshojnë shkencëtarët. Nëse konfirmohet se janë petroglifet më të vjetra njerëzore, vendi Coto Correa mund të bëhet çelësi për të kuptuar migrimin njerëzor dhe vendbanimet në të gjithë kontinentin, thonë ata.
